SÜRGÜLÜ YİVLİLERDE YENİ TETİK SİSTEMİ

http://www.kemalelitemiz.com/surgulu-yivlilerde-yeni-tetik-sistemi.html

SÜRGÜLÜ YİVLİLERDE YENİ TETİK SİSTEMİ
Kemal Elitemiz

Herhangi bir yivli tüfekte en önemli mekanizma tetik sistemidir.
İyi bir tetik, ılımlı bir basınç ve en az hareketle iş görür ve arazide tüfeğin atış düzgünlüğünü anlamanıza ve düzgün atış yapmanızı sağlar. Zayıf tetikler mermilerin hedeften uçmasına ve isabet oranının azalmasına yol açar.
Sürgülü yivli av tüfeklerinde tetik sistemi, 1920 yılından 2000 yıllarına kadar
(single stage) tek kademeli tetik mekanizmalı olarak piyasaya sürüldü. Bu tetiklerde; çekme ağırlığını ayarlayan mekanizma olduğu gibi ( kademeli emniyet ve tetik boşluğu sistemine sahip olanlarda vardır). Browning firmasının ürettiği bu tip tetikler. Mauser Model 98, Remington Model 700, Weatherby Mark V ve Vanguard, Winchester Model 70 ve orijinal Ruger Model 77 tüfeklerin tetikleri bu serinin örnekleri oldu. Bu tip tetikler çok iyi tetiklerdi, çabuk kullanılabilir olmaları iyi ayar tutmaları sayesinde atıcıların tercihlerini etkiledi.
Bazı Avrupa yivlilerinde kurmalı, tek tetikli ve çift tetikli sistemler vardır. Tetik kurulduktan sonra çok az bir güçle düşer, tetik kurulmadan çekme kuvveti çok fazladır. Bunun dezavantajı kurma işi için vakit kaybettirmesidir. Bu tip kurmalı tetikler (CZve Merkel) Tüfeklerinde kullanılmaktadır. Bu tip tetikler kuzey Amerika kıtası avcıları tarafından hiç tercih edilmemektedir.


Konuyu incelemeden önce tetiklerle ilgili değimleri anlamamızda fayda var.
Take-up: Tetik çekildiği anda tetik başlığının ateşleme pimine doğru yaptığı hareketten doğan dirençtir ve atıcının bunu hissetmesidir.
Creep:(Sürünme) Tetik başlığının ateşleme pimine çarpması ile oluşan negatif etkinin tetik mekanizmasında oluşturduğu algılanabilir harekettir.
OverTravel: Tetik başlığının ateşleme pimine çarpmasından sonra serbest kalması ile tetiğin geriye doğru yaptığı harekettir.
1980 yıllarında; acemi ve sakar tüfek sahiplerinin avda arkadaşlarını ve diğer kişileri kazara vurmaları ve yaralamaları sonucu kendilerini kurtarmak ve suçlarını hafifletmek amacı ile kabahati tüfeklerinin tetik sistemine yüklediler. Bunu fırsat bilen vicdansız silah karşıtı avukatların açtığı, baş belası dava dosyaları ile tüfek üreticileri bombardımana tutuldu. Bu gelenekselleşmiş tetik sistemine ‘’Tüğ Tetik’’ lakabı takan avukatlar, oluşan kazaların baş sorumlusu olarak tüfek üreticilerini hedef aldılar. Bu aldatıcı kampanya ile iyi niyetli, saf ve bilgisiz jürileri etkileyerek, hak etmedikleri büyük tazminatlar elde ettiler.
Neticede bu dayatmalar sonucu olarak, silah üreticileri tetik çekim ayarını kaldırdılar tetik çekme gücünü artırdılar ve tetik çekimini sürümlü ve daha ağır olarak sabitlediler. Özellikle acemi ve deneyimsiz avcılar için tüfeğe mermi yerleştirme işini zorlaştırdılar. Çoğu avukatın önerisi ile kilit sistemleri kurcalanamaz şekilde muhafaza altına alındı, bütün bu tartışma ve öneriler eşliğinde yeni bir tetik sistemi tasarlanmış oldu.’’ Guns and Shooting Online’’ gibi yayınların yazarları bu yeni tip tetikleri geriye doğru yozlaşmış tetikler olarak gördüler ve karaladılar. Deneyimli avcılar ve atıcılar öfkeliydiler ve bu berbat tetik sistemini yıllarca kötülediler. Silah yapımcıları müşterilerinden mutlu olmadıkları yönünde haberler almaya başladı. Ne yazık ki bu temenniler yeni tazminat davalarının yerini tutmadı, üreticiler birkaç tüfeğin bu masrafı karşılayamayacağı için geri dönüş yapmadı. Buna rağmen en üst sıralarda yer almış tüfek üreticileri olan Browning, Kimber, Mannlicher, Sako ve Weatherby gibi marka yapımcılar müşterilerine en iyi mekanizmaya sahip tetikli tüfekler sundular ve bu meselede yıllarca dayattılar.
Savage AccuTrigger-Savage ayarlı tetik:

Savage silah firması 2003 de bu çıkmazı devrimci bir tasarım olan Accu Trigger ile aştı. Bu fevkalade temiz kusursuz tetik ile çekme gücünü 2,5 pound ile 6 pound arasında ayarlanabilir şekilde üretti. Bu ayar ordu ve polis için üretilen tüfeklerde ve bazı varmint kalibrelerde 1,5 pound olanları dâhil olmak üzere merkez ateşlemeli ağızdan dolma kenar vuruşlu ve hedef tüfeklerinde yerini aldı. Ayrıca bütün tüfeklerin yanında tetik ayarı ile ilgili doküman ve aleti müşterilerine sundu. Bu tetik kazara tetik hareketini önleyen ( Glock-like blade) bölümü ile istisnayı bir emniyete sahiptir. Accu Trigger tetik bu emniyet sistemi ile avukatların önerdiğinden de öne geçti ve büyük silah yapımcılarının yatırımı oldu. Savage bu tetikleri ilk defa atışa başlayan genç atıcılar için kenar vuruşlu tüfeklerinde de kullandı. Diğer silah yapımcılarının tetiklerini yenileme ihtiyacı duymalarının da yolunu açmış oldu.

The heart of Savage’s amazing new AccuTrigger system is the Accu Release.

Marlin T–900 Fire Control System

Marlin silah sanayi; Birleşik devletlerin en büyük kenar vuruşlu tüfek üretici olmasından dolayı Savage nin tetiğine ilk cevap veren firma oldu Marlin’in bundan önceki tetiği tek kelime ile berbattı. Yeni tetiği T–900 zahmete değer bir değişiklikle ortaya çıktı

Marlin T-900 Trigger diagram.

Guns and Shooting Online silah deneticileri de bu yeni tetiğin bir öncekinden daha üstün olduğunu ve yasaların önerdiği şartlara uygun olduğunu onayladılar,fakat Accu Trigger dan daha üstün olmadığını da belittiler.

Marlin Pro-Fire Trigger
Marlin firması yakınlarda kendi üretimleri olan merkez ateşlemeli XL7 Model av tüfekleri için daha sade yapıda iki seviye mekanizmalı ( tetik- emniyet) tetik sistemini tanıttı.

Bu tetikte de Accu tetikte olduğu gibi emniyet çeliğinin bulunması, kullanıcıların tetiklerinin çekme gücünü standart Accu Trigger gibi 2,5 pound aşağısına ayarlamalarına imkân sağladı. Buna rağmen Pro-Fire tetik, yapısal olarak bütünü ile Marlin mühendis ve teknisyenlerin tasarımıdır. Accu Trigger’dan tamamen farklıdır. Bu tetikte tetik çekme ağırlığı ayarı dipçik söküldükten sonra yapılır, tetiğin ön kısmında yer alan ayar vidası bir somunla muhafaza altına alınmıştır.

Ruger LC6 Trigger:

Bu tetik sistemi özellikle Ruger’in ürettiği M77 Marc II Tüfeğinde kullanmıştır.
M77 modellere nazaran büyük bir adım olan bu tetik, çok iyi bir tetik mekanizmasına sahiptir oldukça serttir (yaklaşık 5 pounds) ve kullanıcı ayarı yoktur.

Remington X-Mark Pro Trigger
Remington’un Mod. 700 sürgülü tüfeklerinde kullandığı tetikler, Amerikan fabrikasyon tüfeklerine onlu gurup halinde uygulanan testlerden başarıyla geçmiş, hafif, temiz, tam kullanıcı ayarlı mükemmel tetiklerdi. Fakat şirket avukatlarının dayatmaları sonucu tetikler aşırı katı ve ağır çekimli hale getirildi. Ayar vidaları kullanıcıların kurcalamasını önlemek amacı ile yapışkan bir madde ile kaplandı. Bu yapışkan koruyucunun kazınması halinde garanti kapsamına girmemesi kararlaştırıldı. Buna rağmen gözü pek ve cesaretçi avcılar buna meydan okudu ve ayarlamalarını yaptılar. Bu sayede tetikler yeterli yumuşaklığa kavuştu.

2007 yılında Remington “Adjustable X-Mark Pro Trigger”.adını verdiği, yeni bir tetiği piyasaya sürdü. Bu tetiğin görünen en büyük özelliği ise tetiğin dipçik sökülmeden dışarıdan ayarlanabilir olması ve ayarın hissedilerek isteğe göre düzenlenebilmesidir. Tetik çekimi ve düşürme çok temiz hale getirilmiştir. Gelişmiş teknoloji ve özenle üretilen bu mekanizma, düzgünlük ve benzersiz atış kontrolü ile üretilen en iyi tetik özelliğini kazanmıştır.

2009 yılında “Adjustable X-Mark Pro Trigger”.gurur verici bir adım daha atmış, ulaşılabilir dış ayar yeri eklenerek tetik çekme ağırlığının sınırları genişletilmiş ve çekim ağılığı Aralığı (3 – 5 pound) ulaşmıştır. Tetik düşmesi sürtünmesiz ve Cam kırılması hissine sahip, elektroliz nikel kaplama ile korozyon önlenmiş ve yüzey parlatılmıştır. Remington 2009 yılında üretilen Mod.700 ve Mod. Seven Mekanizmalı tüfeklerine koyduğu X-Mark Pro Trigger”.tetiklerin fabrikasyon çekim ağırlığı ayarını 3,5 pound olarak belirlemiştir.(1libre (lb.) (pound) =0.454 kg = 454 gram )
Browning X-Bolt Feather Trigger System

Browning tetikleri, geleneksel olarak ürkütmeyen çok iyi kalite tetiklerdir. X-Bold tüfeklerde kullanılan Feather Trigger (Tüğ Tetik) .Tüm vida ayarlı, eksen etrafında dönen üç seviye mekanizmalı, krom kaplama yüzeyi ile Browning sürgülü tüfeklerinin en iyi tetiğidir. Bu tetik zero take-up, zero Creep ve en az overtravel (geriye doğru hareket) özelliği ile övünür. Fabrikasyon olarak çekme ağırlığı 3,5 pound ayarlıdır, tetiğe (3–5 pound) arası ayar yapılabilir. Yapılan ayar yüzlerce atış yapılsa bile bozulmaz.

Winchester M.O. A. Trigger System

Browning Feather Trigger tasarlayan mühendislerin, Winchester Mod.70 tüfekleri için
Yeniden tasarladıkları tetiktir, esas sistem olarak Feather ile aynı sisteme sahiptir. Tüm vida ayarlı, eksen etrafında dönen üç seviye mekanizmalıdır. Gelişmiş üç kademeli emniyet sistemine sahiptir.
Yeni M.O. A Tetik mekanizması 2:1 mekanik avantajı ile övünür. zero take up, zero Creep and zero overtravel. Yeni üretilen Mod.70 tüfeklerde geniş tutulmuş tetik çeliği sayesinde tüfeği ateşlemek için gereken çekme gücünün minimize hissedilmesini sağlar. tetiklerin çekme ağırlığı fabrikasyon olarak 3.75 pound ayarlıdır ayar aralığı ise 3-5 pound arasıdır. Tetik çekme ağırlığı ayarı için ayar vidası vardır. Bu tetik Mod.70 model tüfeklerin şimdiye kadarki en iyi tetiğidir.

Ocak- 2011- Konya

Yorum Yaz